[English Below]
“ตีแผ่วิกฤตเชิงโครงสร้างและเสียงสะท้อนจากพื้นที่จริง สู่ข้อเสนอแนะต่อรัฐบาลไทยโดยชุมชนภาคประชาสังคมเพื่อความเท่าเทียม”
แม้ประเทศไทยจะมีความเคลื่อนไหวทางกฎหมายในแง่ดีอย่างสมรสเท่าเทียม แต่ในความเป็นจริง ทั้งในมิติโครงสร้างกฎหมาย บรรทัดฐานสังคม และ ความไม่แน่นอนทางการเมืองหลังการเลือกตั้งที่ระบบการลงคะแนนถูกตั้งคำถาม ยังคงมีช่องว่างขนาดใหญ่ที่ยังคงลดทอนสิทธิและศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ของกลุ่มคนหลากหลายทางเพศอย่างรุนแรง
ระหว่างเดือนตุลาคม 2568 ถึงเมษายน 2569 Young Pride Foundation ได้ร่วมจัดเวิร์กช็อปเสริมสร้างศักยภาพด้าน UPR จำนวน 5 ครั้ง ทั่วทุกภูมิภาคของประเทศไทย มีผู้เข้าร่วมรวมกว่า 360 คน จากกลุ่มภาคประชาสังคมและชุมชนรากหญ้าที่หลากหลาย ภายใต้กรอบการทำงานของ Thai CSOs Coalition for the UPR โดยให้ความสำคัญเป็นพิเศษกับการมีส่วนร่วมของกลุ่มที่ถูกละเลยและไม่ได้รับการเป็นตัวแทนในกระบวนการสิทธิมนุษยชนระหว่างประเทศ
มูลนิธิยังไพรด์ร่วมกับองค์กรภาคีเครือข่ายภาคประชาสังคม เช่น Manushya Foundation, LBTQ+ Well Being, Mermaid Pride Thailand, GIRL x GIRL, Non-Binary Thailand, สมาคมสิทธิเสรีภาพของประชาชน (สสส.), Rainbow Sky Association of Thailand (RSAT), Chiang Mai Pride, Tamtang Foundation และคุณศิริศักดิ์ ไชยเทศ ได้จัดทำรายงานนี้ขึ้นเพื่อเป็นรายงานร่วม (Joint UPR Submission) ว่าด้วยสถานการณ์สิทธิมนุษยชนของผู้มีความหลากหลายทางเพศในประเทศไทย สำหรับการทบทวนสถานการณ์สิทธิมนุษยชนตามกลไก UPR รอบที่ 4 ของประเทศไทย ปี พ.ศ. 2569 ณ องค์กรสหประชาชาติ กรุงเจนีวา ประเทศสวิตเซอร์แลนด์
โดยมีวัตถุประสงค์มุ่งวิเคราะห์และนำเสนอสถานการณ์สิทธิมนุษยชนของกลุ่มผู้มีความหลากหลายทางเพศ (LGBTIQ+) ในประเทศไทยหลากหลายมิติอย่างรอบด้าน ไม่ว่าจะเป็นในด้านการศึกษา ด้านสุขภาพ ด้านการจ้างงาน และพื้นที่ดิจิทัล เพื่อสะท้อนให้เห็นถึงข้อเท็จจริง ประเด็นความท้าทาย และร่วมขับเคลื่อนการคุ้มครองสิทธิมนุษยชนอย่างเป็นรูปธรรมในระดับสากลต่อไป
ประเด็นท้าทายและวิกฤตสิทธิมนุษยชนที่ที่ถูกนำเสนอในรายงาน
- ช่องว่างทางกฎหมายรับรองอัตลักษณ์ทางเพศ: ประเทศไทยยังไม่มีกฎหมายเปลี่ยนคำนำหน้านาม สำหรับคนข้ามเพศและบุคคลเพศหลากหลาย ส่งผลให้เกิดการเลือกปฏิบัติในการจ้างงาน
- อุปสรรคของสมรสเท่าเทียม: อุปสรรคในทางปฏิบัติหลังการบังคับใช้กฎหมาย เช่น ปัญหาการขอเอกสารสถานะโสดของคู่สมรสต่างชาติ
-
ข้อจำกัดของ พ.ร.บ.ความเท่าเทียมระหว่างเพศ พ.ศ. 2558: ช่องว่างทางกฎหมายเปิดช่องให้เลือกปฏิบัติได้หากอ้างเหตุผลทางศาสนาและความมั่นคง และ อุปสรรคทางระบบที่เยาวชนไม่สามารถยื่นร้องเรียนได้ด้วยตนเอง
-
ความรุนแรงและอาชญากรรมจากความเกลียดชัง: คดีฆาตกรรมบุคคลข้ามเพศที่เกิดขึ้นท่ามกลางช่องว่างทางกฎหมายที่ไม่สามารถเพิ่มโทษสำหรับคดีความเกลียดชังต่อเพศสภาพ
-
ความเหลื่อมล้ำทางสุขภาวะ (Health & Well-being): อุปสรรคการเข้าถึงบริการยืนยันเพศสภาพและฮอร์โมนที่ปลอดภัย, การขาดแคลนบุคลากรและหลักสูตรการแพทย์ที่เข้าใจกลุ่มหลากหลายทางเพศและกลุ่มอินเตอร์เซกซ์ (Intersex), รวมถึงนโยบายของสภากาชาดไทยที่ยังคงห้ามบริจาคโลหิตอย่างถาวรต่อกลุ่ม MSM และคนข้ามเพศ
-
ความรุนแรงบนโลกดิจิทัล: วาทกรรมสร้างความเกลียดชัง (Hate Speech) ต่อนักปกป้องสิทธิมนุษยชนหญิงและสมาชิกรัฐสภาที่เป็น LGBTIQ+
เสียงสะท้อนจากพื้นที่ จริงสู่ข้อเสนอแนะระดับสากล
รายงานฉบับนี้รวบรวมข้อเสนอแนะ เช่น การเรียกร้องกฎหมายรับรองอัตลักษณ์ทางเพศบนฐานคิดการกำหนดเจตจำนงตนเอง (Self-Determination), การแก้ไขกฎหมายยุติการเลือกปฏิบัติ, และการคุ้มครองความปลอดภัยบนโลกดิจิทัล
เพราะคนในชุมชนคือมีประสบการ์ณในปัญหาของตนเองดีที่สุด พวกเขาเผชิญความท้าทายอยู่ทุกวัน และรู้ดีว่าทางออกที่แท้จริงคืออะไรกันแน่
สามารถเข้าถึงข้อมูลเวิร์กช็อปเสริมสร้างศักยภาพ UPR ในแต่ละภูมิภาคได้ที่นี่:
“Exposing Structural Crises and Real Voices: Civil Society’s Recommendations to the Thai Government for True Equality.”
Even though Thailand has made positive legal moves like Marriage Equality, huge gaps remain. Structural laws, social norms, and political uncertainty after an election with questioned voting systems still deeply hurt the rights and human dignity of LGBTIQ+ people.
In 2026, Thailand is entering its 4th Universal Periodic Review (UPR) process at the United Nations in Geneva, Switzerland.
Between October 2025 and April 2026, Young Pride Foundation and Manushya Foundation co-organized five UPR capacity-building workshops across Thailand, bringing together over 360 participants from diverse civil society groups and grassroots communities. These workshops were conducted under the framework of the Thai CSOs Coalition for the UPR, with a strong and intentional emphasis on the meaningful participation of historically marginalized and underrepresented rights-holders in international human rights processes.
The Young Pride Foundation, together with civil society network partners including Manushya Foundation, Mermaid Pride Thailand, GIRLxGIRL, Non-Binary Thailand, Union for Civil Liberty (UCL), Rainbow Sky Association of Thailand (RSAT), Chiang Mai Pride, Sirisak Chaonam, Tamtang Foundation, and LBTQ+ Well Being, created this report to bring real community voices and policy solutions to the global stage.
Human Rights Crises Highlighted in the Report
-
No Legal Gender Recognition: Thailand still has no law to change legal titles for transgender and diverse people. This leads to job discrimination, forced uniforms based on birth sex in government offices, and blocked rights in teaching license exams.
-
Marriage Equality Barriers: Real-life problems after the law passed, such as foreign partners struggling to get single-status documents.
-
Gaps in the Gender Equality Act (2015): The law allows discrimination if people claim religious or national security reasons. Also, youth cannot file discrimination complaints by themselves.
-
Violence and Hate Crimes: Murders of transgender people still happen, but the law fails to increase punishment for hate crimes based on gender identity.
-
Healthcare Inequalities: Difficulties in accessing safe gender-affirming care and hormones, a lack of medical staff trained in LGBTIQ+ and Intersex health, and the Thai Red Cross policy that permanently bans MSM (men who have sex with men) and transgender people from donating blood.
-
Technology-facilitated Gender-based Violence: Online hate speech targeting women human rights defenders and LGBTIQ+ members of parliament.
Real Voices to Global Recommendations
This report gathers urgent recommendations, such as demanding a legal gender recognition law based on self-determination, fixing anti-discrimination laws, and protecting safety online.
Because community members know their own problems best. They face these challenges every day and know exactly what the real solutions are
Kindly access information about our regional UPR capacity-building workshops below:
Thai Version
English Version
Report Authors
- Riddy Sonsomsuk
- Jirada Luangchinda
- Thanadon Taepha
- CSOs Coalition
